گوش و شنوایی · ۹ مرداد ۱۴۰۵ · ۶ دقیقه
جرم گوش؛ چه زمانی طبیعی است و چگونه ایمن خارج میشود؟
جرم گوش چه فایدهای دارد، چه زمانی به انسداد تبدیل میشود، چرا گوشپاککن و شمع گوش مناسب نیستند و چه کسانی نباید خوددرمانی کنند؟
جرم یا سرومن مادهای طبیعی است که پوست مجرای گوش را محافظت و مرطوب میکند و ذرات را به سمت بیرون میبرد. دیدن مقدار کمی جرم به معنی کثیفی یا نیاز به شستوشو نیست.
مشکل زمانی مطرح میشود که جرم با علامت همراه باشد یا راه مشاهده پرده گوش و انجام تست لازم را ببندد.
انسداد جرم چه علائمی میدهد؟
این علائم اختصاصی نیستند و میتوانند علت دیگری داشته باشند. اگر پس از تخلیه جرم باقی بمانند، ارزیابی بیشتر لازم است.
- کاهش یا خفه شدن شنوایی
- احساس پُری یا گرفتگی گوش
- وزوز، خارش یا ناراحتی
- اختلال عملکرد سمعک
چرا گوشپاککن و شمع گوش توصیه نمیشوند؟
گوشپاککن معمولاً جرم را به بخش عمیقتر هل میدهد و میتواند پوست مجرا یا پرده گوش را آسیب بزند. ابزارهای فلزی و سنجاق نیز خطر بیشتری دارند.
شمع گوش پشتوانه علمی قابلاعتماد ندارد و میتواند باعث سوختگی، ریختن موم داخل گوش یا آسیب پرده شود.
روشهای درمانی چیست؟
بسته به وضعیت گوش، قطره نرمکننده، شستوشوی کنترلشده یا خارج کردن دستی توسط فرد آموزشدیده استفاده میشود. هیچ روش واحدی برای همه بهترین نیست.
اگر احتمال سوراخ بودن پرده، سابقه جراحی گوش، لوله تهویه، عفونت فعال، دیابت کنترلنشده یا مصرف داروی رقیقکننده خون وجود دارد، خوددرمانی میتواند نامناسب باشد.
برای پیشگیری چه کنیم؟
در بسیاری از افراد فقط تمیز کردن لاله و ورودی قابلدید با پارچه کافی است. چیزی را داخل مجرا نبرید. افرادی که جرم عودکننده، سمعک یا مجرای باریک دارند میتوانند برنامه معاینه دورهای را با پزشک تنظیم کنند.
پرسشهای رایج
آیا جرم گوش باید مرتب تخلیه شود؟
خیر. جرم بدون علامت که مجرا را مسدود نکرده معمولاً باید به حال خود گذاشته شود.
آیا شستوشوی خانگی با آب بیخطر است؟
برای همه نه. اگر وضعیت پرده گوش یا سابقه جراحی را نمیدانید، درد یا ترشح دارید یا بیماری زمینهای مطرح است، ابتدا معاینه شوید.
منابع علمی
- Clinical Practice Guideline: Earwax (Cerumen Impaction) Update — American Academy of Otolaryngology–Head and Neck Surgery (2017)
- Dos and Don'ts of Earwax — American Academy of Otolaryngology–Head and Neck Surgery (2017)